༄༅། །དྲན་ཤེསདངལྡན་པའིདབུགསའབྱུངརྔུབ། །

Atención Plena Vigilante de la Inhalación y Exhalación

དགེ་སློངདག
ge long dag
Virtuosos mendicantes,
དབུགསའབྱུངརྔུབདྲན་པགོམསཏེདེའཕེལ་བ
u jung ngub dren pa gom te de phel wa na
Cuando la atención plena de la inhalación y exhalación es cultivada y desarrollada,
འབྲས་བུདངཕན་ཡོནཆེན་པོཐོབབོ། །
dre bu dang phen yön chen po thob bo
se obtienen gran fruto y gran beneficio.
དགེ་སློངདགདབུགསའབྱུངརྔུབདྲན་པགོམསཏེདེའཕེལ་བ
ge long dag u jung ngub dren pa gom te de phel wa na
Virtuosos mendicantes, cuando la atención plena de la inhalación y exhalación es cultivada y desarrollada,
དྲན་པཉེ་བགཞག་པབཞིཡོངསསུརྫོགས་པའགྱུརརོ། །
dren pa nye war zhag pa zhi yong su dzog par gyur ro
los cuatro fundamentos de la atención plena son llevados a su completo cumplimiento.
དྲན་པཉེ་བགཞག་པབཞིགོམསཏེདེའཕེལ་བ
dren pa nye war zhag pa zhi gom te de phel wa na
Cuando los cuatro fundamentos de la atención plena son cultivados y desarrollados,
བྱང་ཆུབཡན་ལགབདུནཡོངསསུརྫོགས་པའགྱུརརོ། །
jang chub yen lag dün yong su dzog par gyur ro
los siete factores del despertar son llevados a su completo cumplimiento.
བྱང་ཆུབཡན་ལགབདུནགོམསཏེདེའཕེལ་བ
jang chub yen lag dün gom te de phel wa na
Cuando los siete factores del despertar son cultivados y desarrollados,
རྣམགྲོལདངཡེ་ཤེསཡོངསསུརྫོགས་པའགྱུརརོ།།
nam drol dang ye she yong su dzog par gyur ro
la completa liberación y la gnosis son llevadas a su completo cumplimiento.
འོ་ནདགེ་སློངཞིགདབུགསའབྱུངརྔུབདྲན་པཇི་ལྟརགོམས་པབྱེདདེ
o na ge long zhig u jung ngub dren pa ji tar gom par je de
Ahora bien, ¿cómo cultiva un virtuoso mendicante la atención plena de la inhalación y exhalación?
ཇི་ལྟརབྱསནསའཕེལ་བདང
ji tar je ne phel wa dang
¿Cómo, habiéndolo hecho así, se desarrolla?
ཇི་ལྟརའབྲས་བུཆེ་བའགྱུར་བདང
ji tar dre bu che war gyur wa dang
¿Cómo se vuelve de gran fruto?
ཕན་ཡོནཆེ་བའགྱུར་བབྱེདཅེ་ན
phen yön che war gyur war je che na
¿Cómo se vuelve de gran beneficio?
འདིདགེ་སློངགང་ཞིགདགོན་པའམཤིངདྲུངངམ
dir ge long gang zhig gön pa am shing drung ngam
Aquí, cualquier virtuoso mendicante que va al bosque, o al pie de un árbol,
ཁངསྟོངདུསྐྱིལ་ཀྲུངབཅསནསལུསདྲང་པོབསྲངསཤིང
khang tong du kyil trung che ne lü drang por srang shing
o a una morada vacía, se sienta con las piernas cruzadas, mantiene su cuerpo erguido
དྲནརྒྱུནབསྟེནནསགནས་པབྱའོ། །
dren gyün ten ne ne par ja o
y, habiendo establecido el continuo de la atención plena, permanece así.
ཁོ་བོཀྱངདུསརྟག་ཏུའདིལྟརདྲན་ཤེསངངདབུགསདབྱུང་བདང
kho bö kyang dü tag tu di tar dren she ngang u jung wa dang
Él también debe siempre en todo momento respirar con atención plena vigilante de esta manera:
དྲན་ཤེསངངདབུགསརྔུབས་པབྱེདདོ།།
dren she ngang u ngub par je do
respirando con atención plena vigilante.
༡༽དེདབུགསརིངདུཕྱུངདབུགསརིངདུཕྱུངངོསྙམདུདྲན་པཡང་དག་པཤེསསོ། །
de u ring du chung na u ring du chung ngo nyam du dren pa yang dag par she so
[1] Él, cuando exhala largo, conoce puramente con la atención plena: “Estoy exhalando largo”.
ཡངདབུགསརིངདུརྔུབསདབུགསརིངདུརྔུབསསོསྙམདུདྲན་པཡང་དག་པཤེསསོ། །
yang u ring du ngub na u ring du ngub so nyam du dren pa yang dag par she so
O, cuando inhala largo, conoce puramente con la atención plena: “Estoy inhalando largo”.
༢༽དེདབུགསཐུང་ངུཕྱུངདབུགསཐུང་ངུཕྱུངངོསྙམདུདྲན་པཡང་དག་པཤེསསོ། །
de u thung ngu chung na u thung ngu chung ngo nyam du dren pa yang dag par she so
[2] Él, cuando exhala corto, conoce puramente con la atención plena: “Estoy exhalando corto”.
ཡངདབུགསཐུང་ངུརྔུབསདབུགསཐུང་ངུརྔུབསསོསྙམདུདྲན་པཡང་དག་པཤེསསོ། །
yang u thung ngu ngub na u thung ngu ngub so nyam du dren pa yang dag par she so
O, cuando inhala corto, conoce puramente con la atención plena: “Estoy inhalando corto”.
༣༽དེལུསཐམས་ཅདཀྱིསཡང་དག་པམྱོངནསདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de lü tham che kyi yang dag par nyong ne u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[3] Él, habiendo experimentado verdaderamente con todo el cuerpo, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
ལུསཐམས་ཅདཀྱིསཡང་དག་པམྱོངནསདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
lü tham che kyi yang dag par nyong ne u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo experimentado verdaderamente con todo el cuerpo, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༤༽དེལུསཀྱིའདུ་བྱེདཤིན་ཏུསྦྱངསཏེདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de lü kyi du je shin tu jang te u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[4] Él, habiendo purificado completamente las formaciones del cuerpo, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
ལུསཀྱིའདུ་བྱེདཤིན་ཏུསྦྱངསཏེདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
lü kyi du je shin tu jang te u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo purificado completamente las formaciones del cuerpo, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༥༽དེདགའ་བཡང་དག་པམྱོངཞིངདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de ga wa yang dag par nyong zhing u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[5] Él, habiendo experimentado puramente la alegría, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
དགའ་བཡང་དག་པམྱོངཞིངདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱའོ། །
ga wa yang dag par nyong zhing u ngub pa na dren pa yang dag par ja o
Habiendo experimentado puramente la alegría, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༦༽དེབདེ་བཡང་དག་པམྱོངཞིངདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱའོ། །
de de wa yang dag par nyong zhing u chung wa na dren pa yang dag par lab par ja o
[6] Él, habiendo experimentado puramente el bienestar, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
བདེ་བཡང་དག་པམྱོངཞིངདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱའོ།།
de wa yang dag par nyong zhing u ngub pa na dren pa yang dag par lab par ja o
Habiendo experimentado puramente el bienestar, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༧༽དེཡིདཀྱིའདུ་བྱེདཡང་དག་པམྱོངཞིངདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de yi kyi du je yang dag par nyong zhing u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[7] Él, habiendo experimentado puramente las formaciones de la conciencia mental, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
ཡིདཀྱིའདུ་བྱེདཡང་དག་པམྱོངཞིངདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
yi kyi du je yang dag par nyong zhing u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo experimentado puramente las formaciones de la conciencia mental, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༨༽དེཡིདཀྱིའདུ་བྱེདཤིན་ཏུསྦྱངསཏེདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de yi kyi du je shin tu jang te u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[8] Él, habiendo purificado completamente las formaciones de la conciencia mental, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
ཡིདཀྱིའདུ་བྱེདཤིན་ཏུསྦྱངསཏེདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
yi kyi du je shin tu jang te u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo purificado completamente las formaciones de la conciencia mental, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༩༽དེཡིདཡང་དག་པམྱོངནསདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de yi yang dag par nyong ne u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[9] Él, habiendo experimentado puramente la conciencia mental, cuando exhala, entrena en la atención plena apropiada.
ཡིདཡང་དག་པམྱོངནསདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
yi yang dag par nyong ne u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo experimentado puramente la conciencia mental, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༡༠༽དེསེམསམངོན་པདགའ་བདངབཅསཏེདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de sem ngön par ga wa dang che te u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[10] Él, haciendo la mente evidentemente alegre, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
སེམསམངོན་པདགའ་བདངབཅསཏེདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
sem ngön par ga wa dang che te u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Haciendo evidentemente la mente alegre, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༡༡༽དེསེམསཞི་གནསགནསནསདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de sem zhi ne la ne ne u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[11] Él, habiendo permanecido en la permanencia y calma, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
སེམསཞི་གནསགནསནསདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
sem zhi ne la ne ne u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo permanecido en la permanencia y calma, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༡༢༽དེསེམསརྣམ་པགྲོལ་བདངབཅསཏེདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de sem nam par drol wa dang che te u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[12] Él, habiendo completamente liberado la mente, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
སེམསརྣམ་པགྲོལ་བདངབཅསཏེདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
sem nam par drol wa dang che te u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo completamente liberado la mente, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༡༣༽དེམིརྟག་པརྗེས་སུལྟནསདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de mi tag par je su te ne u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[13] Él, habiendo observado continuamente la impermanencia, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
མིརྟག་པརྗེས་སུལྟནསདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
mi tag par je su te ne u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo observado continuamente la impermanencia, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༡༤༽དེའདོད་ཆགསདངབྲལ་བརྗེས་སུལྟནསདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de dö chag dang drel war je su te ne u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[14] Él, habiendo observado continuamente la libertad del apego, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
འདོད་ཆགསདངབྲལ་བརྗེས་སུལྟནསདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
dö chag dang drel war je su te ne u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo observado continuamente la libertad del apego, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༡༥༽དེའགོག་པརྗེས་སུལྟནསདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de gog pa la je su te ne u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[15] Él, habiendo observado continuamente la cesación, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
འགོག་པརྗེས་སུལྟནསདབུགསརྔུབ་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
gog pa la je su te ne u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo observado continuamente la cesación, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
༡༦༽དེསོ་སོསྤོང་བརྗེས་སུལྟནསདབུགསཕྱུང་བདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ། །
de so sor pong wa je su te ne u chung wa na dren pa yang dag par lab par je do
[16] Él, habiendo observado continuamente los libramientos individuales, cuando exhala, entrena puramente en la atención plena.
སོ་སོསྤོང་བརྗེས་སུལྟནསདབུགསརྔུབས་པདྲན་པཡང་དག་པབསླབ་པབྱེདདོ།།
so sor pong wa je su te ne u ngub pa na dren pa yang dag par lab par je do
Habiendo observado continuamente los libramientos individuales, cuando inhala, entrena puramente en la atención plena.
དགེ་སློངདགའདི་དགནིདབུགསའབྱུངརྔུབདྲན་བཞིནདུགོམས་པབྱེད་པབརྟེནཉམསགོངའཕེལདངགྲུབའབྲསཆེཞིངཕན་ཐོགཆེ་བདེའཐོབ་པའགྱུརརོ།།
Virtuosos mendicantes, estos constituyen el cultivo de la atención plena vigilante de la inhalación y exhalación. Al basarse en esto, se obtiene el desarrollo en la experiencia, gran logro y gran beneficio.